Azerbaycan Milli Meclisi Milletvekili Nagif Hamzayev, Aydınlık'tan Ali Erdem Köz'e Zengezur Koridoru’nun geleceğine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. 4-6 Mayıs tarihleri arasında Gaziantep Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlenen “I. Uluslararası Güvenlik Stratejileri ve Yönetimi Kongresi”ne katılan Hamzayev, açılış panelinin ardından Aydınlık Gazetesi’nden Ali Erdem Köz’ün sorularını yanıtladı. Hamzayev, Zengezur hattının yalnızca bir ulaşım projesi değil, aynı zamanda bölgesel entegrasyonu güçlendiren çok boyutlu bir yapı olduğunu belirterek, koridorun özellikle Çin ile ticaret açısından kritik rol oynayacağını ifade etti.
İRAN ÜZERİNDEN ALTERNATİF HATLAR KURULUYOR
Zengezur Koridoru’nun tek yönlü bir hat olmadığını vurgulayan Hamzayev, İran’la yürütülen temasların sürdüğünü ve alternatif güzergâhların oluşturulduğunu söyledi. Projenin İran’ı dışlamadığının altını çizen Hamzayev, şu bilgileri paylaştı:
“Zengilan’dan İran’a ve Nahçıvan’dan İran’a iki köprü inşa edildi. İran üzerinden alternatif bir hat kuruluyor. Hem demir yolu hem kara yolu inşa ediliyor. Biz hem İran üzerinden yük taşımacılığı yapacağız hem de Ermenistan üzerinden Nahçıvan’a uzanan hattı kullanacağız”. Bu kapsamda koridorun yalnızca Azerbaycan için değil, bölgedeki tüm ülkeler için ekonomik fırsatlar doğuracağına dikkat çekildi.
ERMENİSTAN İÇİN DE EKONOMİK FIRSAT
Koridorun Ermenistan açısından da önemli kazanımlar sağlayacağını belirten Hamzayev, mevcut ticaret akışına dikkat çekti. Halihazırda Azerbaycan petrolünün Ermenistan’a satıldığını, Kazakistan ve Rusya’dan gelen tahılın Azerbaycan üzerinden Ermenistan’a ulaştırıldığını ifade etti. Hamzayev, “Zengezur Koridoru’nun açılmasıyla Ermenistan ekonomisinin ne kadar gelişebileceği ortadadır. Bu nedenle Ermenistan da bu süreci istiyor” dedi. Ermenistan’ın sürece resmi olarak onay verdiğini belirten Hamzayev, ülkedeki seçim süreci ve anayasa tartışmaları nedeniyle bazı gecikmeler yaşansa da bunun projenin ilerlemesini engelleyemeyeceğini vurguladı. Koridor sayesinde Ermenistan’ın İran, Rusya, Çin ve Türkiye üzerinden Avrupa’ya erişim sağlayacağını söyledi.
“SÜREÇ WASHINGTON’DA BELİRLENMİYOR”
ABD’nin projedeki rolüne ilişkin tartışmalara da değinen Hamzayev, sürecin belirleyicisinin Washington olmadığını ifade etti. ABD’nin bölgeye asker göndereceği yönündeki iddiaları reddeden Hamzayev, Ermenistan’daki 42 kilometrelik hattın inşası için ABD ile bağlantılı bir şirketin çalıştığını ancak bunun sürecin kaderini belirlemediğini dile getirdi. “Bu anlaşmalar ABD Devleti adına imzalandı. Yarın ABD’de yönetimler değişse de bu durum süreci etkilemeyecek” diyen Hamzayev, teknik ve siyasi kararların Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki görüşmeler çerçevesinde alındığını kaydetti.
AZERBAYCAN’DA ÇALIŞMALAR YÜZDE 90 TAMAM
Koridorun teknik ilerleyişine ilişkin de bilgi veren Hamzayev, Azerbaycan tarafında çalışmaların büyük ölçüde tamamlandığını söyledi:
“Azerbaycan kendi topraklarında çalışmaların yaklaşık yüzde 90’ını bitirdi. Bu yıl sonuna kadar hem demir yolu hem kara yolu tamamlanacak. Sorun, Ermenistan’daki 42 kilometrelik hatta”. Projede kritik aşamanın Ermenistan tarafındaki altyapı çalışmaları olduğunu belirten Hamzayev, bu hattaki gecikmenin sürecin hızını doğrudan etkilediğini ifade etti. Türkiye bağlantısına da değinen Hamzayev, Kars ile Nahçıvan arasında planlanan demir yolu hattının devam ettiğini, bu hattın tamamlanmasıyla Çin’den Avrupa’ya kesintisiz ulaşım sağlanacağını vurguladı.
“BARIŞ OLMADAN GELİŞME OLMAZ”
Bölgedeki siyasi gerilimlere de değinen Hamzayev, Zengezur Koridoru’nun yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda barış ve istikrar açısından da önemli olduğunu belirtti:
“Bölgede barış olması gerekiyor ki gelişme sağlanabilsin. Savaşlar herkesi olumsuz etkiliyor. Artık savaşlara ‘dur’ demenin zamanı geldi”. Hamzayev ayrıca Türkiye, Azerbaycan ve Türk Cumhuriyetlerinin birlikte hareket etmesinin bölgesel dengeler açısından belirleyici olduğunu ifade etti.
ALİYEV: “KENDİ ARABAMIZLA ERMENİSTAN’A GİDECEĞİZ”
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in sürece ilişkin kararlılığına da dikkat çekildi. Hamzayev, Aliyev’in daha önce dile getirdiği “Kendi arabamızla Ermenistan’a gideceğiz” sözünün gerçekleşeceğini söyledi. Aliyev, 4 Mayıs’ta Erivan’da düzenlenen Avrupa Siyasi Topluluğu 8. Zirvesi’ne video bağlantıyla katılarak barış sürecine ilişkin mesajlar vermiş, Azerbaycan ile Ermenistan arasında barışın “artık bir gerçeklik” olduğunu ifade etmişti. Ayrıca iki ülke arasında petrol tedariki ve transit geçişlerin sürdüğünü vurgulamıştı.
KONGREDE GÜVENLİĞİN YENİ BOYUTLARI TARTIŞILDI
Gaziantep Üniversitesinde düzenlenen kongrede ise siber güvenlik, terörle mücadele, küresel enerji rekabeti ve değişen güvenlik paradigmaları öne çıktı. Oturumlarda dijital tehditler, hibrit savaş yöntemleri, sınır güvenliği, göç hareketleri ve uluslararası ticaretin güvenlik boyutu ele alındı. Uzmanlar, güvenlik kavramının yalnızca askeri değil; ekonomik, teknolojik ve toplumsal boyutlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Kongre, sosyal programla sona erecek.
